تفاوت بین تاریخ های شمسی، قمری و میلادی

محاسبه تاریخ از زمانی پیدا شد که انسان ها نیازمند خوراک برای زنده ماندن بودند. شاید فکر کنید چه ربطی بین تاریخ و تلاش برای زندگی وجود دارد؟ ربط این موضوع بر می‌گردد به زمانی که انسان برای ادامه بقا نیاز به تولید مواد غذایی پیدا کرد. در نتیجه انسان مجبور شد کشاورزی را فرا بگیرد تا بتواند برای بقای نسل خود تلاش کند. یادگیری کشاورزی موجب شد تا بشر تاریخ را فرا بگیرد زیرا باید تشخیص میداد که چه زمانی مناسب کشاورزی برای تولید مواد غذایی است.

با گذشت سالها، دهه ها و قرن ها و با پیشرفت نسل بشر و شناختن جایگاه خود در جهان هستی علم ستاره شناسی ایجاد شد. با دانش ستاره شناسی بشر توانست اکتشافات بزرگی را به ثمر برساند و محاسبه تاریخ و زمان یکی از این اکتشافات به حساب می‌آید.

امروزه با توجه به گسترش جوامع بشری و پیشرفت تکنولوژی مدیریت زمان یک امر بسیار مهم حیاتی است. تا جایی که جمله معروف “وقت طلاست” شالوده ای برای تعریف اهمیت زمان می‌باشد.

تاریخی که امروز از آن استفاده می‌کنیم در دوره های زمانی مختلف دست خوش تغییرات بسیاری شده است. اما در نهایت 3 نوع تقویم به عنوان مبنای محاسبه زمان در جهان مورد استفاده قرار می‌گیرد. این 3 تاریخ، تقویم شمسی، قمری و میلادی است.

گاه شمار شمسی

جالب است بدانید تقویم شمسی یا خورشیدی تنها توسط 2 کشور در ایران و افغانستان در جهان استفاده می‌شود. و تنها دو کشور نپال و اتیوپی از تقویم غیر میلادی استفاده می‌کنند. حتی برخی کشورهای اسلامی تقویم خود را بر اساس تاریخ میلادی تنظیم کرده اند تا بتوانند با جهان بهتر رابطه برقرار کنند.

پیدایش تقویم در ایران به دو روایت تفسیر می‌شود. یک روایت که مبدأ تاریخ را 500 سال قبل از میلاد مسیح و مصادف با آغاز پادشاهی کوروش هخامنشی تعیین کرده است. به این تقویم که تا قبل از ظهور دین زرتشت از آن استفاده میشد اصطلاحاً تقویم هخامنشی یا تقویم شاهنشاهی می‌گویند. روایت بعدی مبدأ تاریخ را مصادف با پیدایش دین زرتشت تفسیر کرده است.

پیدایش تقویم خورشیدی

با پیدایش دین زرتشت تقویم خورشیدی به وجود آمد و مبنای محاسبه آن بر اساس اولین روز بهار تعیین گردید. در این تقویم نحوه محاسبه ایام سال مطابق با تغییرات فصول انجام می‌گیرد. این تقویم در نوع خود ایراداتی داشت و روزها به صورت دقیق در آن محاسبه نشده بود به طوری که در پایان سال برخی روزها از تقویم حذف میشدند. لذا نیاز به تغییر این تقویم در آینده ایجاد شد و این تقویم دچار تغییراتی شد. در زمان سلطنت سلجوقیان با دستور ملکشاه سلجوقی تیمی از منجمان به نام آن دوران متشکل از حکیم عمر خیام نیشابوری، عبدالرحمن خازنی و دیگر ستاره شناسان و ریاضی دانان آن زمان اشکالات این تقویم رفع گردید و به عنوان یکی از دقیق ترین تقویم ها مورد استفاده قرار گرفت.

بر خلاق تصور عموم تقویمی که امروزه از آن استفاده می‌کنیم 1386 سال قدمت ندارد. بلکه تنها در دو صده پیش تدوین شده است. تقویم رسمی جمهوری اسلامی ایران بر مبنای تاریخ هجری شمسی مصادف با هجرت پیامبر اسلام از مکه به مدینه تدوین گردیده است. روزهای این تقویم به طور دقیق برابر با 365 روز است که هر چهار سال یکبار ماه اسفند 30 روزه می‌شود که به این سال سال کبیسه می‌گویند.

مورخ 1304/11/01 هجری شمسی مجلس شورای ملی استفاده از تقویم خورشیدی را به عنوان تقویم رسمی ایران به عنوان قانون تصویب نمود. تا به امروز در ایران از همین تقویم استفاده می‌شود.

تاریخ قمری

تقویم قمری اسلامی

مبدأ تاریخ هجری قمری نیز بر اساس تاریخ هجرت پیامبر اسلام از مکه به مدینه تعیین می‌شود. اما تفاوت آن با تاریخ هجری شمسی در محاسبه روزها است. در تاریخ شمسی محاسبه روزها بر اساس گردش زمین به دور خورشید محاسبه می‌شود اما در تاریخ هجری قمری محاسبه روزها بر اساس گردش ماه به دور خورشید محاسبه می‌شود. از همین رو سال شمسی با سال قمری 11 روز تفاوت دارد. در واقع هر 34 سال یکبار سال شمسی یکسال از سال قمری عقب می‌افتد. هر سال قمری 354 روز و کبیسه آن 355 روز است. ماه های فرد 29 روزه و ماه های زوج 30 روزه می‌باشند.

بعد از پیدایش اسلام در ایران برای برگزاری مراسم مذهبی نیاز به محاسبه و تبدیل تاریخ از شمسی به قمری ایجاد شد. از همین رو تقویمی به نام تقویم شمسی – قمری بوجود آمد که متاسفانه به علت اشکالات محاسباتی مورد استفاده قرار نگرفت. به همین جهت تا به امروز برای جلوگیری از اشتباه جهت محاسبه رویدادهای مذهبی از تبدیل تاریخ به جای تقویم مجزا استفاده می‌شود.

مطابق با قانون مصوب مجلس شورای اسلامی ایران در تقویم رسمی کشور تاریخ رویدادهای مذهبی از تاریخ قمری محاسبه و در روزهای تقویم چاپ می‌شود. حتی نسخه های تقویم آنلاین نیز از این قاعده مستثنی نخواهند بود و مناسبت های مذهبی در تاریخ هجری شمسی درج می‌گردد.

تقویم میلادی

مطلب تفاوت تقویم ها - میلادی

مبدأ تاریخ میلادی روز ولایت حضرت مسیح (ع) در نظر گرفته می‌شود. اختلاف بین تاریخ میلادی، قمری و شمسی در همین مبنای محاسبه آنها است. جالب است بدانید مبنای محاسبه روزها در تاریخ هجری شمسی و تاریخ میلادی یکسان می‌باشد. مبنای هر دو تاریخ بر اساس گردش خورشید محاسبه می‌شود. به همین جهت روزهای تاریخ هجری شمسی و تاریخ میلادی با هم برابر است. به عنوان مثال روز کریسمس در تاریخ 25 دسامبر مطابق با روز 4 دی ماه هر سال شمسی است و این روند هرگز تغییر نمی‌کند. در تقویم میلادی سال کبیسه نیز داریم و هر 4 سال یکبار ماه دسامبر 30 روزه محاسبه می‌شود. به همین علت است که آغاز سال میلادی در فصل مشخصی (زمستان) رخ می‌دهد اما آغاز سال قمری می‌تواند در فصول مختلف سال رخ دهد.

تقویم میلادی که تقریبا در تمام کشورهای جهان از آن استفاده می‌شود تقویم گرگوری یا Gregorian Calendar نام دارد. این تقویم در سال 1852 میلادی توسط پاپ سیزدهم به جهان معرفی و جایگزین تقویم جولیان (Julian calendar) شد.

کشورهای ترکیه، مصر و عربستان سعودی آخرین کشورهایی هستند که طی نیم قرن اخیر این تقویم را به عنوان تقویم رسمی خود پذیرفتند.

نتیجه گیری

در این مطلب سعی کردیم تاریخچه مختصری از نحوه پیدایش تقویم را بیان کنیم. امیدواریم با مطالعه این مطلب تفاوت بین تاریخ ها و نحوه محاسبه انواع آنها را درک کرده باشید. می‌توانید در انتهای این مطلب دیدگاه خود را راجع به این مقاله با ما در میان بگذارید.

در این مطلب قصد داریم تا شما را با فاکتور آشنا کنیم و اساساً به تعریف فاکتور بپردازیم. همچنین توضیح خواهیم داد که فاکتور رسمی چیست و چه تفاوتی با فاکتور دارد. همچنین نحوه طراحی و چاپ فاکتور رسمی را با نرم افزار ورد آموزش خواهیم داد.

فاکتور چیست؟

فاکتور یک سند تجاری تاریخ دار است که شامل گزارشی از آیتم های خرید شرکت یا شخصی از فروشنده است. اگر این تراکنش مالی با یکی از روش های رایج پرداخت گردیده باشد، محتوای فاکتور معمولا شامل قوانین و جزئیات مربوط به سفارش و درگاه های پرداخت است. فاکتور فروش حکم یک گزارش قانونی از یک سند خرید و فروش را دارد. زیرا فاکتورها شامل نام و مشخصات فروشنده و خریدار هستند.

فاکتور رسمی چیست؟

فاکتور رسمی نیز مانند فاکتور است با این تفاوت که تنها برای تراکنش های مالی بین دو شرکت (اداری یا تجاری) استفاده می‌شود. تهیه فاکتور رسمی یک امر مهم برای کسب و کارهای کوچک و متوسط است. زیرا شرکت ها می‌توانند از طریق فاکتور رسمی تراکنش های مالی خود را ردیابی کنند و از آنها برای پیگیری های مالی خود بایگانی تهیه کنند.

فاکتور های رسمی معمولاً شامل اطلاعات اداری هر دو طرف معامله است. این اطلاعات اداری را اداره مالیات (دارایی) معین نموده و تعیین کرده است که برای هر فاکتوری شماره معینی چاپ شود. اطلاعات رسمی که باید در فاکتور چاپ شود مواردی همچون نام شرکت، نام ثبتی شرکت، شناسه ملی، شماره ثبت و شماره اقتصادی، آدرس دقیق پستی، کد پستی و شماره تماس می‌باشد.

شماره سریال فاکتور

هر فاکتوری شامل یک شماره است. این شماره یک کد منحصر به فرد است که برای شناسایی هر عدد فاکتور از آن بهره می‌برند. یکی از آیتم های مهم در چاپ فاکتور، مد نظر داشتن شماره فاکتور هنگام چاپ آن است. این شماره باید برای هر برگه از فاکتور کاملاً دقیق چاپ شود زیرا اگر یک شماره اشتباه شود تا انتهای فرم چاپی خطا رخ خواهد داد و هزینه و زمان از دست خواهد رفت. این شماره به شناسایی دقیق فاکتورها و بایگانی منظم آن برای گزارش گیری خریدها و فروش های هر دو طرف معامله تجاری سودمند خواهد بود.

در اکثر کشورهای جهان شماره فاکتور شامل عدد یا حروف است و با فرمت استانداردی چاپ می‌شود. مانند: MCB-12345، Mcb-12345 یا MCB12345

در ایران استاندارد استفاده از شماره فاکتور که به آن اصطلاحاً شماره سریال فاکتور هم می‌گویند تنها شامل اعداد است و از حروف استفاده نمی‌شود. این اعداد میتوانند در رنج 0000 یا بیشتر تعریف شوند و به ترتیب از شماره 0001 شروع می‌شود. شماره سریال فاکتور به صورت برجسته و با دستگاه چاپ ملخی در چاپخانه ها به رنگ قرمز چاپ می‌گردد. این استاندارد تقریبا برای چاپ تمام فاکتورها استفاده می‌شود. معمولاً تکنیک چاپ آن به گونه ای است تا بتوان شماره سریال را از انواع چاپی آن به صورت دیجیتال و دستگاه های شماره زنی تشخیص داد.

وابستگی شماره سریال به نوع کسب و کار

بر اساس تاریخ

بعضی از کسب و کارها با توجه به نوع و اندازه کسب و کار این شماره سریال را با توجه به بعضی آیتم ها انتخاب می‌کنند. به طور مثال بعضی از کسب و کارها از روش زمانبندی برای تعیین شماره فاکتور استفاده می‌کنند. مثلا اگر سفارش در تاریخ 5-10-1401 ثبت گردیده باشد، شماره فاکتور را 14011005 انتخاب می‌کنند. با این روش شماره سریال و تاریخ ثبت سفارش با هم ادغام می‌شود و می‌توان فاکتور را با سازماندهی بهتری شناسایی کرد.

بر اساس شماره مشتری

برخی دیگر از کسب و کارها شماره سریال فاکتور را بر اساس شماره مشتری یا ادغام شماره مشتری انتخاب می‌کنند. به طور مثال اگر شماره مشتری 15 است و شماره سفارش وی 26 باشد، شماره سفارش 1526 انتخاب می‌شود. این روش شماره گذاری برای شناسایی فاکتور هر مشتری به صورت سازماندهی کارآمد می‌باشد.

بر اساس شماره پروژه

نوع دیگری از انتخاب شماره سریال برای فاکتورها وجود دارد که در آن از شماره پروژه استفاده می‌شود. به طور مثال اگر یک پروژه پیمانکاری یا خدماتی را در نظر بگیریم. هر دو طرف معامله ابتدا یک پیش فاکتور تنظیم نموده و سپس کارپرداز شروع به انجام سفارش کارفرما می‌نماید. حال اگر در روند اجرای این پروژه نیاز به تغییرات و کسر یا اضافه نمودن مبلغ آن باشد، باید فاکتور را ویرایش نمود که این امر برای کسب و کارهایی که چندین پروژه مختلف را همزمان انجام می‌دهند کاری دشوار است و امکان اشتباه شدن فاکتور پروژه ها یکدیگر بدیهی است.

برای سازماندهی کردن این موارد همراه با شروع پروژه یک کد منحصر به فرد انتخاب می‌شود که از همان کد برای فاکتورهای مرتبط با آن پروژه نیز استفاده می‌شود. می‌توان شماره های فاکتورها را به صورت ترتیبی به شماره پروژه تخصیص داد. اگر شماره پروژه 6345 باشد می‌توان اولین فاکتور را با شماره 001-6345 شروع کرد.

اما در اکثر کسب و کارهای متوسط شماره سریال فاکتورها به صورت ترتیبی انتخاب می‌شوند.

فاکتور سربرگ

نوع دیگری از فاکتورها وجود دارد که روی سربرگ شرکتی چاپ می‌شود. مزیت این نوع فاکتورها این است که نیازی به چاپ و درج لوگو و ارائه مشخصات ندارد زیرا تمام این موارد روی سربرگ چاپ گردیده است. در این باره مطلبی تحت عنوان آموزش جامع طراحی سربرگ شرکتی تدوین کردیم که می‌توانید جهت اطلاعات بیشتر آن را مطالعه کنید.

فاکتورها چه کاربردهایی دارد؟

همانطور که اشاره کردیم مهم ترین استفاده این برگه قانونی نگهداری اطلاعات سفارشات است. اگرچه می‌توان فاکتورها را برای مقاصد دیگری نیز استفاده کرد:

  • محاسبه میزان درآمد. چرا که کسب و کارها می‌توانند از این طریق میزان درآمد خود را محاسبه کنند و بررسی کنند که به چه میزان درآمد در آینده نیازمندند.
  •  حسابداری. با استفاده از آن می‌توان فهمید چه کالاهایی با چه قیمت هایی به چه اشخاصی و با چه قیمتی تحویل گردیده است. در نتیجه می‌توان سررسید تمام خرید و فروش ها را بررسی و حسابرسی نمود.
  • مدرک مالی. فاکتور یک سند مالی معتبر از تراکنش های خرید و فروش است و کسب و کارها را از ادعاهای غلط و کلاهبرداری های احتمالی محافظت می‌کند.
  • مالیات. فاکتورهای رسمی میزان و درصد مالیات را برای هر تراکنش به صورت مجزا ضبط می‌کنند. در نتیجه می‌توان میزان مالیات سالانه را به راحتی محاسبه نمود و همچنین برای ارائه به اداره مالیات از آن استفاده کرد.
  • آنالیز فروش. با استفاده از فاکتور صاحب کسب و کار می‌تواند آماری دقیق از زمانی که کالاها یا خدمات فروش خوب یا بد داشته اند را شناسایی کند. یا حتی می‌تواند رفتار کاربران نسبت به یک یا چند عدد کالا را بررسی کند و جهت بهبود آن اقدام نماید.

انواع مختلف فاکتورها از گذشته تا کنون

فاکتور سنگی

شاید باورش برایتان سخت باشد اما اولین فاکتورها در حدود 5000 سال قبل از میلاد مسیح در بین النحرین ابداع شدند. در حقیقت حاکمان آن تمدن روشی را یافتند که با استفاده از آن بتوانند میزان بودجه خزانه و واردات و صادرات آن را ثبت کنند. حکام و تجار آن زمان میزان خرید و فروش معاملات خود را روی لوح های سنگی یا گلی حک می‌کردند.

فاکتورهای دست نوشت

با پیشرفت بشر و نیاز مبرم به نگهداری اطلاعات مالی انسان ها از روش های مختلفی برای ثبت تراکنش های مالی خودشان استفاده نمودند. نوشتن روی پوست حیوان، برگ درختان و گیاهان و کاغذ روش های نوین تر استفاده از فاکتور محسوب می‌شد. این فاکتورها تقریبا شامل تمام اطلاعاتی است که امروزه روی فاکتورها چاپ می‌شود.

نسخه الکترونیکی

پیدایش کامپیوترها تحول شگفتی در نحوه طراحی فاکتورها و ارائه آن ایجاد نمود. نسخه الکترونیک آن نیاز به هزینه اضافه و نیروی کار را کاهش داد و آسانتر، ارزان تر و سریعتر بتوان به آنها دسترسی پیدا کرد.

فاکتور آنلاین

حضور اینترنت باعث شد فاکتورهای فروش به صورت امن تر و سریعتر به دست مشتریان برسد و هزینه های اضافی مثل حمل نقل اشخاص برای دریافت یا ارسال آن از چرخه خرید و فروش حذف شود. در فاکتورهای آنلاین دیگر از کاغذ استفاده نمی‌شود و در عوض از راه ایمیل یا روش های دیگر به دست خریداران می‌رسند.

همچنین کمتر قطع شدن درختان و حفاظت بهتر از محیط زیست را می‌توان به فواید فاکتورهای الکترونیکی و آنلاین افزود.

طراحی برگه فاکتور

تقریبا تمامی فاکتورها از یک قالب واحد استفاده می‌کنند و در حقیقت استاندارد کلی برای طراحی برگه فاکتور وجود دارد. در گذشته طرح اولیه آن را روی کاغذ می‌کشیدند و تقریبا تمام چاپخانه ها برای همه مشتریان خود از یک فرمت کلی استفاده می‌کردند. به همین نحو، شکل اولیه فاکتور ایجاد شد. اما امروزه با استفاده از نرم افزارهای طراحی می‌توان به راحتی فاکتورها را به شکلی دلخواه طراحی و چاپ کرد. اما از نمی‌توان از استاندارد آن خارج شد.

مواردی که قبل از طراحی باید آنها را رعایت نمود عبارتند از:

  • نوشتن کلمه فاکتور (فروش) به صورت ساده و شکیل در عنوان برگه.
  • اطلاعات تماس کسب و کار شامل نام، آدرس، شماره تلفن و شماره فکس.
  • اطلاعات خریدار شامل نام و نام خانوادگی، آدرس، شماره تلفن و… .
  • یک شماره منحصر به فرد و ترتیبی (شروع با عدد مشخص)، با فونت و رنگ متفاوت به نام شماره سریال.
  • نام و مشخصات کالا یا خدمات.
  • قیمت هر کالا به صورت جداگانه و مجموع آن بر اساس تعداد.
  • تاریخ ثبت اولیه یا ثبت نهایی فاکتور. (در صورت ثبت پیش فاکتور، ثبت تاریخ و پرداخت نهایی مبلغ آن).
  • جمع کل مبلغ فاکتور.
  • شرایط پرداخت مبلغ فاکتور شامل مهلت پرداخت مشتری و مهلت تحویل فروشنده و جریمه دیرکرد.
  • روش ارسال محموله به مشتری.
  • میزان تخفیف، و کسر مبلغ آن از مبلغ نهایی فاکتور.

حال که از مشخصات یک فاکتور کامل آگاه شدیم باید با استفاده از یک قالب پیش فرض فاکتور خود را طراحی کنیم. در ادامه روش طراحی فاکتور را با نرم افزار ورد به صورت ساده توضیح دادیم.

آموزش طراحی فاکتور با نرم افزار word

روش اول (طراحی با استفاده از قالب):

نرم افزار ورد را باز کنید. اگر از نسخه اصلی آن استفاده می‌کنید به محض باز شدن لیستی از قالب های پیش فرض ورد را می‌بینید. با در کادر سرچ بالا تایپ کنید invoice؛ لیستی از قالب های پیش فرض برای طراحی ظاهر خواهد شد که می‌توانید با توجه به سلیقه خود یکی از آنها را انتخاب و ویرایش کنید. در صورت عدم دسترسی به این بخش می‌توانید قالب را از منابع دیگر دانلود کرده و به ورد وارد کنید تا بتوانید از آن استفاده کنید. استفاده از قالب پیش فرض باعث صرفه جویی در وقت و زمان خواهد شد و نیازی به آزمون خطا برای پیدا کردن طرح مناسب نخواهید داشت.

پس از انتخاب قالب طراحی روی آن کلیک کنید. سپس پنجره ای باز خواهد شد که اطلاعات مربوط به قالب را همراه با توضیحات نمایش می‌دهد. در صورت انتخاب آن روی دکمه Create کلیک کنید تا سند ورد ایجاد شود.

سپس قالب به حالت ویرایش ورد انتقال پیدا می‌کند. اینجا می‌توانید عبارات را تغییر دهید، موارد بلااستفاده را حذف کنید، زبان قالب را از انگلیسی به فارسی تغییر دهید، رنگ ها را مطابق با سلیقه خود تنظیم کنید. حتی می‌توانید فونت و نحوه قرارگیری آیتم های موجود در فاکتور را جابجا کرده یا تغییر دهید.

سند خود را ذخیره کنید. از این پس می‌توانید از همین قالب به عنوان قالب پیش فرض تمام فاکتورهای خود استفاده کنید و برای مشتریان خود ارسال کنید.

روش دوم (طراحی بدون استفاده از قالب):

نرم افزار ورد را باز کنید و یک سند خالی یا blank document ایجاد کنید. وارد محیط ویرایش ورد خواهید شد. بهتر است ابتدا طرح مورد نظر خود را روی کاغذ بکشید تا بتوانید دقیق تر طراحی کنید.

عبارت فاکتورفروش را در بخش هدر و با اندازه ای بزرگتر و مشخص تر تایپ کنید. مکانی را برای درج تاریخ و شماره فاکتور در نظر بگیرید. لوگوی خود را به صورت مجزا در یک طرف فرم (راست یا چپ) الصاق کنید.

در بدنه فرم ابتدا اطلاعات فروشنده را به صورت کامل درج کنید. برای فاکتورهای رسمی از درج شماره ثبت و شماره اقتصادی مطمعن شوید.

سپس اطلاعات خریدار را به صورت کامل همانطور که در ابتدای مطلب توضیح دادیم درج کنید.

در سطر بعد کالاهایی که مشتری خریداری نموده را همراه با قیمت واحد و تعداد آنها و جمع کل درج کنید. می‌توانید از جدول نرم افزار ورد برای سازماندهی کردن این موارد استفاده کنید.

حتما مبلغ تخفیف و میزان کسر آن را به درستی محاسبه کرده و در ادامه فاکتور در بخشی مجزا با عنوان “مبلغ قابل پرداخت” تایپ کنید.

روش یا روش های ارسال را همراه با آدرس آنها به طور دقیق بنویسید.

یکبار تمام موارد را جهت بروز خطای احتمالی بررسی کنید و در نهایت سند فاکتور را چاپ کنید. می‌توانید با ذخیره کردن آن به عنوان قالب پیش فرض برای چاپ فاکتورهای بعدی استفاده کنید.

نتیجه گیری

این مطلب مفید قصد داشت تا شما را با انواع فاکتور و نکات مهمی که باید برای طراحی و چاپ آن رعایت کنید آشنا کند. امیدواریم با استفاده از اطلاعات این مطلب بتوانید فاکتورهای حرفه ای و زیبا برای کسب و کار خود طراحی نمایید. به انتهای این صفحه مراجعه کنید و نظر خود راجع به این مطلب را برای ما بنویسید.